5 sai lầm phổ biến khi chọn ngành đại học và cách tránh

Theo Bộ GD&ĐT (2023), khoảng 60% sinh viên Việt Nam không hài lòng với ngành đang học. 30% muốn chuyển ngành trong 2 năm đầu. Nguyên nhân chủ yếu đến từ 5 sai lầm phổ biến sau.

1. Chọn theo ngành "hot" mà không hiểu bản thân

AI, Blockchain, Marketing… đều là ngành "hot", nhưng không phải ai cũng phù hợp. Người hướng nội (MBTI: I) có thể không hợp với Sales dù ngành này lương cao. Quan trọng là ngành đó có phù hợp với tính cách và sở thích của bạn không.

2. Nghe theo bạn bè, người thân

"Bạn em học Y, em cũng theo Y" — đây là sai lầm. Mỗi người có nhóm tính cách RIASEC khác nhau. Nghề hợp với bạn A chưa chắc hợp với bạn B. Theo một khảo sát của Hướng Nghiệp, 45% học sinh chọn ngành dựa trên lời khuyên người thân, và 60% trong số đó hối hận.

3. Chỉ nhìn vào mức lương

"Ngành nào lương cao thì học ngành đó" — nghe hợp lý nhưng không bền vững. Theo nghiên cứu của Gallup (2023), người làm việc đúng đam mê có mức độ gắn kết cao hơn 3.6 lần và thu nhập dài hạn cao hơn 25% so với người chọn vì lương.

4. Không tìm hiểu kỹ ngành trước khi đăng ký

Nhiều bạn chọn "Công nghệ thông tin" nhưng không biết rằng ngành này đòi hỏi tư duy logic và toán cao. Hãy nghiên cứu: chương trình học, cơ hội việc làm, môi trường làm việc, và lộ trình sự nghiệp trước khi quyết định.

5. Bỏ qua hướng nghiệp chuyên nghiệp

Chỉ 15% học sinh Việt Nam từng được tư vấn hướng nghiệp bài bản (theo UNICEF Vietnam 2023). Phần lớn "tự mò" hoặc nghe lời người lớn. Một bài trắc nghiệm hướng nghiệp khoa học có thể giúp bạn tránh được phần lớn các sai lầm trên.

Nguồn: Bộ GD&ĐT (2023), Gallup (2023), UNICEF Vietnam (2023).